مقایسه اثربخشی رواندرمانی پویشی کوتاه مدت فشرده و طرحواره درمانی بر تحمل بلاتکلیفی و انعطاف پذیری شناختی در بیماران مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر - ده پور, ابوالفضل; حیدری, شعبان; میرزاییان, بهرام (نشریه علمی روانشناسی سلامت و اختلالات رفتاری)
هدف پژوهش مقایسه اثربخشی روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت فشرده و طرحواره‌درمانی بر تحمل بلاتکلیفی و انعطاف‌پذیری شناختی در بیماران مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر بود. این پژوهش یک مطالعه نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل و پیگیری سه‌ماهه بود. جامعه آماری شامل زنان ۲۰ تا ۴۵ سال مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر بود که در فاصله خرداد ۱۴۰۳ تا مهر ۱۴۰۳ به مراکز مشاوره تهران مراجعه کردند. تعداد ۴۵ نفر به‌صورت هدفمند انتخاب و در سه گروه ۱۵ نفری شامل روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت فشرده، طرحواره‌درمانی و کنترل گمارده شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه تحمل بلاتکلیفی فریستن و همکاران (۱۹۹۴) و پرسشنامه انعطاف‌پذیری شناختی دنیس و وندروال (۲۰۱۰) بود. داده‌ها با تحلیل اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن‌فرونی تحلیل شدند. نتایج نشان داد روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت فشرده در کاهش عدم تحمل بلاتکلیفی نسبت به طرحواره‌درمانی اثربخشی بیشتری دارد (p < 0.01). همچنین این رویکرد در افزایش انعطاف‌پذیری شناختی به‌طور معنی‌داری مؤثرتر از طرحواره‌درمانی بود (p < 0.05). درحالی‌که گروه کنترل در طول سه مرحله تغییری معنادار نشان نداد، هر دو روش درمانی موجب بهبود شدند، اما اثربخشی روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت فشرده به‌طور محسوسی بالاتر بود. یافته‌ها نشان می‌دهد روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت فشرده می‌تواند مداخله‌ای کارآمدتر از طرحواره‌درمانی در بهبود تحمل بلاتکلیفی و ارتقای انعطاف‌پذیری شناختی بیماران مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر باشد و به‌عنوان گزینه‌ای مناسب در برنامه‌ریزی‌های درمانی مورد توجه قرار گیرد.