نشریه علمی روانشناسی سلامت و اختلالات رفتاری 4 پیاپی 16 1405 07 01 A Comparative Study of Executive Functioning and Anxiety Across Types of Multiple Sclerosis بررسی تطبیقی عملکردهای اجرایی و اضطراب در انواع مالتیپل اسکلروزیس 1 14 FA فهیمه همتی ابوالوردی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران لیلا خبیر استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Journal Article 1404/09/23 <p>The aim of this study was to compare executive functioning and anxiety in patients with relapsing-remitting and progressive multiple sclerosis. This quantitative study employed a causal-comparative design. The statistical population consisted of patients with multiple sclerosis who were members of the MS Association of Fars Province. A total of 60 participants were selected through convenience sampling and divided into two groups of 30 (relapsing-remitting and progressive). Data were collected using the Behavioral Rating Inventory of Executive Function – Adult Version (self-report form) and the Beck Anxiety Inventory. Data were analyzed using descriptive statistics and inferential tests including independent samples t-test and multivariate analysis of variance (MANOVA) using SPSS version 28. The results revealed a significant difference between the two groups in total executive functioning (t = -3.18, p = 0.002), with the progressive group showing greater impairment. Significant differences were also observed in behavioral regulation (p = 0.006) and metacognitive indices (p = 0.002). Conversely, total anxiety scores were significantly higher in the relapsing-remitting group (t = 4.95, p = 0.001). Multivariate analyses indicated significant group differences in cognitive-emotional (p = 0.005), cardiopulmonary (p = 0.019), and neuro-sensory symptoms (p = 0.001), while differences in motor and severe anxiety symptoms were not significant. The findings suggest that different disease courses of multiple sclerosis are associated with distinct patterns of cognitive impairment and anxiety, with progressive patients exhibiting greater executive dysfunction and relapsing-remitting patients experiencing higher anxiety.</p> <p>هدف از این پژوهش بررسی تطبیقی عملکردهای اجرایی و اضطراب در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس با سیر عودکننده–فروکش‌کننده و پیشرونده بود. این پژوهش از نوع کمی و با طرح علی–مقایسه‌ای انجام شد. جامعه آماری شامل بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس عضو انجمن ام‌اس استان فارس بود که 60 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و در دو گروه 30 نفری (عودکننده–فروکش‌کننده و پیشرونده) جایگزین شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه کارکردهای اجرایی بزرگسالان (فرم خودگزارش) و پرسشنامه اضطراب بک بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون‌های استنباطی شامل آزمون تی مستقل و تحلیل واریانس چندمتغیره در نرم‌افزار SPSS نسخه 28 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین دو گروه در نمره کل کارکردهای اجرایی تفاوت معناداری وجود دارد (t = -3.18, p = 0.002) به‌طوری‌که گروه پیشرونده عملکرد ضعیف‌تری داشت. همچنین تفاوت در شاخص‌های تنظیم رفتاری (p = 0.006) و فراشناختی (p = 0.002) معنادار بود. در مقابل، نمره کل اضطراب در گروه عودکننده–فروکش‌کننده به‌طور معناداری بالاتر بود (t = 4.95, p = 0.001). تحلیل‌های چندمتغیره نیز تفاوت معنادار بین گروه‌ها را در علائم شناختی–هیجانی (p = 0.005)، قلبی–تنفسی (p = 0.019) و عصبی–حسی (p = 0.001) نشان داد، در حالی که تفاوت در علائم لرزشی–حرکتی و ترس شدید معنادار نبود. یافته‌ها نشان داد که نوع سیر بیماری مالتیپل اسکلروزیس با الگوهای متفاوتی از اختلالات شناختی و اضطراب همراه است، به‌گونه‌ای که بیماران پیشرونده بیشتر دچار نقص در کارکردهای اجرایی و بیماران عودکننده–فروکش‌کننده بیشتر دچار اضطراب هستند.</p> https://www.jhpbd.com/index.php/hpbd/article/download/298/259