واکاوی درک خودپنداره و هویت خویشتن در زنان مبتلا به اختلال وسواس و علل و پیامدهای آن

چکیده

اختلال وسواسی-جبری تأثیر عمیقی بر ادراک فرد از خودپنداره و هویت خویشتن دارد و در صورتی که این ادراک با واقعیت اجتماعی فرد در تعارض باشد، ممکن است به تنش‌های روانی و مشکلات رفتاری منجر شود. هدف این پژوهش، بررسی و تحلیل ادراک و تفسیر زنان مبتلا به اختلال وسواسی-جبری از خودپنداره و هویت خویشتن و ارائه یک مدل پارادایمی از عوامل زمینه‌ساز، شرایط مؤثر و پیامدهای این ادراک است. این مطالعه با استفاده از روش داده‌بنیاد سیستماتیک انجام شد. نمونه‌گیری به‌صورت نظری و تا حد اشباع داده‌ها ادامه یافت و در مجموع ۱۵ زن مبتلا به اختلال وسواسی-جبری در مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته شرکت کردند. داده‌های حاصل از مصاحبه‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شد که در نتیجه آن، ۱72 ویژگی و شاخص، 36 ریزمقوله و ۶ مقوله کلی شناسایی و در قالب یک مدل پارادایمی سازمان‌دهی گردید. مدل پارادایمی به‌دست‌آمده شامل شرایط علی (آشفتگی‌های هیجانی-شناختی و تعاملی ناشی از بیماری وسواس)، مقوله اصلی (تزلزل در خود اصیل و عدم تعیین ناشی از گرفتاری در چرخه درماندگی)، راهبردهای مقابله‌ای (فعال و غیرفعال)، شرایط مداخله‌ای (عوامل اجتماعی، اقتصادی، خانوادگی و ارتباطی)، زمینه (شرایط چندجانبه زیستی، تعاملی و ساختاری) و پیامدها (گرفتار شدن در چرخه اختلال و انزجار) است. این مدل به‌طور جامع فهم و تجربه زنان مبتلا به اختلال وسواسی-جبری از این اختلال و تأثیر آن بر خودپنداره و هویت خویشتن را منعکس می‌کند.