اثربخشی درمان هیجان مدار بر سازگاری و بخشودگی بین فردی زنان مطلقه

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی درمان هیجان‌مدار در بهبود سازگاری و افزایش بخشودگی بین‌فردی در زنان مطلقه بود. این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی زنان مطلقه مراجعه‌کننده به کلینیک‌های روان‌شناسی و مشاوره شرق تهران در بهار ۱۴۰۴ بود. تعداد ۳۰ نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه ۱۵ نفره آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش طی هشت جلسه دو ساعته هفتگی تحت درمان هیجان‌مدار جانسون و گرینبرگ قرار گرفت. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه بخشودگی بین‌فردی پولارد و همکاران و پرسشنامه سازگاری پس از طلاق فیشر و بیرهاوس بود. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS 26 و آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) و تحلیل کوواریانس (ANCOVA) تحلیل شد. نتایج نشان داد درمان هیجان‌مدار تأثیر معناداری بر هر دو متغیر مورد مطالعه دارد. آزمون مانکوا تفاوت معناداری بین دو گروه در متغیرهای بخشودگی و سازگاری نشان داد (Wilks’ Lambda = 0.395, F = 19.16, p < 0.001). آزمون انکوا نیز افزایش معنی‌دار در بخشودگی (F = 17.23, p = 0.001, η² = 0.399) و سازگاری (F = 10.63, p = 0.003, η² = 0.290) در گروه آزمایش نسبت به کنترل نشان داد. درمان هیجان‌مدار می‌تواند رویکردی مؤثر برای ارتقای بخشودگی بین‌فردی و تسهیل سازگاری عاطفی و اجتماعی زنان مطلقه باشد و به متخصصان در طراحی مداخلات روان‌شناختی هدفمند کمک کند.