مقایسه اثربخشي درمان شناختي و رفتاري براي اعتياد به اينترنت با روايت درماني بر مولفه­ هاي سازنده و غيرسازنده حل مسئله در نوجوانان دختر

چکیده

هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان شناختی‌ ـ رفتاری برای اعتیاد به اینترنت با روایت‌درمانی بر حل مسئله سازنده و غیرسازنده در نوجوانان دختر بود. این پژوهش به روش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری دوماهه و گروه کنترل اجرا شد. نمونه شامل ۶۰ نوجوان دختر دارای علائم اعتیاد به اینترنت بود که به‌صورت هدفمند انتخاب و سپس در سه گروه ۲۰نفره شامل درمان شناختی‌ ـ رفتاری، روایت‌درمانی و کنترل به‌صورت تصادفی گمارده شدند. هر دو مداخله طی هشت جلسه ۷۵ تا ۹۵ دقیقه‌ای ارائه شد. ابزار سنجش، پرسشنامه حل مسئله کسیدی و لانگ بود که در سه مرحله اجرا شد. داده‌ها با تحلیل واریانس اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی تحلیل گردید. نتایج نشان داد هر دو مداخله در افزایش حل مسئله سازنده و کاهش حل مسئله غیرسازنده نسبت به گروه کنترل اثر معنادار داشتند. هیچ تفاوت معناداری میان اثربخشی دو درمان مشاهده نشد. تغییرات از پیش‌آزمون به پس‌آزمون و پیگیری معنادار بود، اما میان پس‌آزمون و پیگیری تفاوتی مشاهده نشد. درمان شناختی‌ ـ رفتاری و روایت‌درمانی هر دو به یک اندازه در بهبود حل مسئله سازنده و کاهش حل مسئله غیرسازنده در نوجوانان دختر دارای علائم اعتیاد به اینترنت مؤثر هستند و می‌توانند در مراکز مشاوره و روان‌درمانی برای این گروه مورد استفاده قرار گیرند.